سهمیه سوخت و مشوق‌های نوسازی خودروهای فرسوده در سال ۱۴۰۵

آیا سهمیه سوخت خودروهای فرسوده در سال ۱۴۰۵ همچنان برقرار است و چه مقررات جدیدی برای نوسازی و اسقاط این خودروها وجود دارد؟ در این مطلب بنزین سوپر، مقررات به‌روزشده و مشوق‌های نوسازی برای خودروهای فرسوده را مرور می‌کنیم تا مالکان بتوانند تصمیم دقیق‌تری درباره جایگزینی خودرو بگیرند.

شرایط سهمیه سوخت خودروهای فرسوده

رئیس هیئت عامل ایدرو شایعه قطع سهمیه بنزین خودروهای فرسوده را رد کرده است و سهمیه سوخت این خودروها فعلاً برقرار است. مالکان خودروهای فرسوده برای جایگزینی تا پنج سال مهلت دارند، اما اتصال سهمیه بنزین به ثبت‌نام در سامانه اسقاط برقرار شده است. اگر مالکی برای نوسازی در سامانه ویژه ثبت‌نام نکند، سهمیه بنزین یارانه‌ای خودرو حذف می‌شود و دریافت سوخت صرفاً با نرخ آزاد ممکن خواهد بود. طبق مقررات، مالکان ثبت‌نام‌کرده تا پنج سال از برخی محدودیت‌های قانونی مانند نقل‌وانتقال و تردد معاف هستند؛ ولی خودروهای ثبت‌نام‌نشده مشمول حذف سهمیه سوخت و محدودیت‌هایی در تعویض پلاک و نقل‌وانتقال خواهند شد.

سن فرسودگی و دسته‌بندی خودروها

مشوق‌ها و تسهیلات نوسازی

برای برخی از مالکان خودروهای فرسوده در سال ۱۴۰۵ مشوق‌های مالی و تسهیلاتی تصویب شده است. ارائه وام ۴۰۰ میلیون تومانی با سود ۸ درصد و بازپرداخت سه‌ساله برای بخش‌های موتورسیکلت، تاکسی و اتوبوس پیش‌بینی شده است. تسهیلات نوسازی تاکسی‌ها بین یک تا ۱.۲ میلیارد تومان بوده و مجموع منابع قابل استفاده برای هر تاکسی تا ۱.۴۵ میلیارد تومان می‌رسد. نوسازی تاکسی به روش «کلید به کلید» انجام می‌شود؛ یعنی تا زمان تحویل خودروی نو، تاکسی فرسوده نزد مالک باقی می‌ماند. فرآیند اجرایی این طرح به طور میانگین ۴۵ روز طول می‌کشد.

همچنین برای خودروی سواری فرسوده مشوق مستقیم سه گواهی اسقاط است و ارزش هر گواهی حدود ۶۰ میلیون تومان (در اردیبهشت ۱۴۰۵) تعیین شده است. مجموع ارزش سه گواهی اسقاط به حدود ۱۸۰ میلیون تومان می‌رسد. ارزش لاشه خودرو نیز ۴۰ تا ۵۰ میلیون تومان برآورد شده است؛ بنابراین مجموع ارزش مشوق مالک سواری فرسوده، بین ۲۲۰ تا ۲۳۰ میلیون تومان خواهد بود. قیمت گواهی اسقاط از رقم ثابت به نرخ شناور تغییر یافته و بر اساس بازار تعیین می‌شود. در نبود گواهی اسقاط، پرداخت عوارضی معادل ۱.۵ درصد ارزش خودرو پیش‌بینی شده است.

بخشی از منابع حاصل از صرفه‌جویی سوخت نیز به مالکان خودروهای اسقاطی تعلق می‌گیرد. امکان خرید خودرو جایگزین داخلی بدون قرعه‌کشی برای برخی مالکان فراهم شده است.

وضعیت اسقاط و اولویت‌های نوسازی

در ایران حدود ۴۲ میلیون وسیله نقلیه وجود دارد که ۳۵ درصد آن‌ها فرسوده محسوب می‌شوند. همچنین، از ۱۳.۶ میلیون موتورسیکلت در کشور، حدود ۱۱ میلیون دستگاه فرسوده هستند. سرعت اسقاط روزانه خودرو به ۱۴۰۰ دستگاه رسیده و این رقم نسبت به گذشته افزایش یافته است. در سال گذشته برنامه اسقاط ۵۰۰ هزار خودرو تدوین شد اما حدود ۲۰۴ هزار دستگاه اسقاط گردید و در ابتدای ۱۴۰۵ این رقم به ۴۰ هزار دستگاه کاهش یافته است.

طرح نوسازی خودروهای فرسوده با اولویت کلان‌شهرهای تهران، اصفهان، مشهد، شیراز و تبریز و همچنین بر اساس میزان آلایندگی و وضعیت آلودگی هوا اجرا می‌شود. هدف این طرح کاهش مصرف سوخت، کاهش آلودگی و افزایش ایمنی ناوگان است. البته تحقق دقیق مشوق‌ها و موفقیت نهایی برنامه وابسته به دسترسی مالکان به فرآیند اسقاط و فرآیندهای ثبت‌نام است.

چه باید بدانیم؟

در سال ۱۴۰۵ سهمیه سوخت خودروهای فرسوده همچنان برقرار است، اما در صورت عدم ثبت‌نام نوسازی، محدودیت‌هایی از جمله حذف سهمیه بنزین یارانه‌ای اعمال می‌شود. مالکان باید وضعیت سن خودرو و شرایط مشمولیت خود را بررسی و برای بهره‌مندی از مشوق‌ها و تسهیلات، ثبت‌نام را در سامانه نوسازی به‌موقع انجام دهند. نرخ گواهی اسقاط ثابت نیست و ارزش واقعی آن بسته به شرایط بازار تغییر می‌کند. بهتر است مالکان با درنظر گرفتن این جزئیات، تصمیم به‌روز و مقرون‌به‌صرفه‌ای درباره اسقاط یا جایگزینی خودرو بگیرند.