نگهداری خودرو

نگهداری خودرو

همه چیز درباره معاینه فنی خودرو: شرایط، مراحل و جریمه‌ها

خودروهای شخصی چهار سال پس از تولید ملزم به دریافت گواهی معاینه فنی هستند. تردد بدون این گواهی منجر به جریمهٔ روزانه می‌شود که توسط دوربین‌ها ثبت می‌گردد. در این مطلب با جزئیات کامل معاینه فنی آشنا می‌شوید.

تحریریهٔ بنزین سوپر۳ دقیقه مطالعه۵ بازدید
یک خودروی سواری در مرکز معاینه فنی خودرو در حال انجام تست آلایندگی است.

چه زمانی باید برای معاینه فنی خودرو اقدام کرد؟

یکی از الزامات قانونی برای تردد خودروها در خیابان‌ها و جاده‌های کشور، داشتن گواهی معاینه فنی معتبر است. بر اساس قوانین، تمامی خودروهای سواری داخلی و خارجی، چهار سال پس از تاریخ تولید موظف به دریافت این گواهی هستند. این قانون برای خودروهای سنگین متفاوت است و این دسته از وسایل نقلیه تنها تا یک سال پس از تولید از دریافت معاینه فنی معاف هستند.

نکتهٔ مهم دیگر این است که طبق قانون هوای پاک، برای خودروهای فرسوده گواهی معاینه فنی صادر نمی‌شود. سن فرسودگی برای خودروهای عمومی با سوخت بنزین و دوگانه‌سوز ۱۰ سال و برای خودروهای عمومی پایه‌گازسوز ۱۲ سال تعیین شده است.

اعتبار گواهی معاینه فنی و روش استعلام

مدت اعتبار گواهی معاینه فنی بسته به نوع خودرو متفاوت است. مدیر امور اجرایی معاینه فنی خودروهای کشور اعلام کرده که اعتبار این گواهی برای خودروهای سبک، یک سال است. این مدت برای خودروهای سنگین کوتاه‌تر در نظر گرفته شده است؛ به این صورت که خودروهای سنگین با عمر کمتر از ۱۰ سال، گواهی با اعتبار شش‌ماهه و خودروهای با عمر بیش از ۱۰ سال، گواهی سه‌ماهه دریافت می‌کنند.

برای اطمینان از اعتبار گواهی خود، مالکان می‌توانند به سامانهٔ یکپارچهٔ سراسری مراجعه کرده و با وارد کردن شماره پلاک یا کد VIN خودرو، وضعیت آن را استعلام کنند.

مراحل و فرآیند معاینه فنی خودرو

فرآیند دریافت گواهی معاینه فنی شامل چند مرحلهٔ کلیدی برای ارزیابی سلامت فنی و زیست‌محیطی خودرو است. در این فرآیند، بخش‌های مختلفی از خودرو بررسی می‌شوند که عبارت‌اند از:

  • بررسی اصالت و تطابق مدارک خودرو

  • سنجش سیستم ترمز و عملکرد آن

  • ارزیابی سیستم تعلیق

  • بررسی وضعیت سیستم روشنایی (چراغ‌ها)

  • آزمایش گازهای خروجی از اگزوز برای سنجش میزان آلایندگی

چنانچه خودرو در هر یک از این مراحل با ایراد فنی مواجه شود، گواهی معاینه فنی برای آن صادر نخواهد شد. در این حالت، مالک موظف است ایراد یا ایرادهای اعلام‌شده را برطرف کرده و برای بازبینی و دریافت گواهی، مجدداً به مرکز مراجعه کند.

انواع معاینه فنی در تهران: عادی و برتر

در شهر تهران، مالکان خودرو می‌توانند برای دو نوع معاینه فنی «عادی» و «برتر» اقدام کنند. تفاوت اصلی این دو نوع گواهی، در سخت‌گیری بیشتر آزمون آلایندگی در معاینه فنی برتر است.

در معاینه فنی عادی، میزان آلایندگی خودرو فقط در حالت دور آرام موتور سنجیده می‌شود. اما در معاینه فنی برتر، علاوه بر دور آرام، گازهای خروجی خودرو در دور موتور ۲۵۰۰ دور بر دقیقه نیز آزمایش می‌شود تا ارزیابی دقیق‌تری از عملکرد زیست‌محیطی آن به دست آید.

جریمه تردد بدون معاینه فنی معتبر

نداشتن گواهی معاینه فنی یا تردد با گواهی منقضی‌شده، تخلف محسوب می‌شود و جریمه به همراه دارد. این تخلف توسط دوربین‌های هوشمند راهنمایی و رانندگی در سطح شهرها و جاده‌ها ثبت می‌شود. مبلغ جریمه برای تردد بدون معاینه فنی، ۵۲ هزار و ۵۰۰ تومان برای هر روز است. این یعنی اگر خودرویی چند روز متوالی بدون معاینه فنی تردد کند، به ازای هر روز یک جریمه برای آن ثبت خواهد شد.

جمع‌بندی: راننده چه باید بداند؟

به‌عنوان مالک خودرو، اولین قدم این است که سن خودروی خود را بررسی کنید و اگر بیش از چهار سال از تولید آن می‌گذرد، برای دریافت معاینه فنی اقدام کنید. پیش از مراجعه به مراکز، از سلامت بخش‌های کلیدی مانند ترمز، چراغ‌ها و وضعیت آلایندگی اطمینان حاصل کنید تا در زمان و هزینهٔ خود صرفه‌جویی کرده باشید. در نهایت، با توجه به جریمهٔ روزانه، هرگز دریافت یا تمدید این گواهی را به تعویق نیندازید.

سؤالات متداول

خودروها از چه سالی به معاینه فنی نیاز دارند؟
خودروهای شخصی، اعم از داخلی و خارجی، چهار سال پس از تاریخ تولید باید گواهی معاینه فنی دریافت کنند. این مدت برای خودروهای سنگین یک سال است.
جریمه نداشتن معاینه فنی چقدر است؟
جریمه تردد بدون گواهی معاینه فنی معتبر، روزانه ۵۲ هزار و ۵۰۰ تومان است که توسط دوربین‌های راهنمایی و رانندگی ثبت می‌شود.
اعتبار گواهی معاینه فنی چقدر است؟
اعتبار این گواهی برای خودروهای سبک یک سال است. برای خودروهای سنگین تا ده سال عمر، شش ماه و برای خودروهای سنگین با عمر بیش از ده سال، سه ماه اعتبار دارد.
معاینه فنی برتر چه تفاوتی با معاینه فنی عادی دارد؟
تفاوت اصلی در تست آلایندگی سخت‌گیرانه‌تر است. در معاینه فنی برتر، میزان آلایندگی خودرو علاوه بر دور آرام موتور، در دور موتور ۲۵۰۰ نیز اندازه‌گیری می‌شود.
از کجا بفهمیم معاینه فنی خودرو معتبر است؟
برای استعلام اعتبار گواهی معاینه فنی می‌توانید از سامانهٔ یکپارچه و سراسری با استفاده از شماره پلاک یا کد VIN خودرو استعلام بگیرید.

مقاله‌های پیشنهادی

قیمت خودرو
بنزین سوپر
سوخت، خودرو، مسیر — همه در یک‌جا