دلایل سفت شدن ناگهانی فرمان خودرو و واکنش مناسب در این شرایط

سفت شدن ناگهانی فرمان خودرو می‌تواند راننده را غافلگیر کند و سلامت سیستم فرمان را زیر سؤال ببرد. در این مقاله با دلایل سفت شدن فرمان و اقدامات صحیح در این وضعیت آشنا می‌شویم.

چرا فرمان خودرو ناگهان سفت می‌شود؟

سفت شدن ناگهانی فرمان لزوماً به معنای قفل شدن کامل نیست، اما بیانگر اختلال در سیستم کمکی فرمان است و معمولاً نیروی کمکی هیدرولیک یا برقی به‌درستی عمل نمی‌کند. دو نوع اصلی سیستم کمکی فرمان در خودروها وجود دارد:

• فرمان هیدرولیک: نیروی کمکی از طریق پمپ و روغن خاص تأمین می‌شود.

• فرمان برقی (EPS): یک موتور برقی وظیفه تامین نیروی کمکی را دارد.

علت‌های شایع سفت شدن فرمان

• خاموش شدن موتور و قطع شدن پمپ هیدرولیک.

• پارگی یا جدا شدن تسمه پمپ هیدرولیک فرمان.

• افت سطح روغن هیدرولیک به‌دلیل نشتی.

• خرابی پمپ هیدرولیک فرمان که گاهی با صدای غیرعادی همراه است.

• اشکال در سیستم فرمان برقی، مانند خرابی موتور برقی فرمان، سنسورها، یونیت کنترل یا سیم‌کشی.

• افت ولتاژ، ضعیف شدن باتری یا خرابی دینام در خودروهای EPS.

• باد کم تایرهای جلو که به‌ویژه در سرعت کم فرمان را سنگین می‌کند.

• درصورتی‌که فرمان فقط به یک سمت سفت باشد، احتمالاً ایراد مکانیکی در جعبه‌فرمان، اتصالات یا سیبک‌ها وجود دارد.

نشانه‌های بیشتر و نقش صداها

• زوزه یا صدای بلند هنگام گردش فرمان، نشان‌دهندهٔ کمبود روغن یا اشکال در پمپ هیدرولیک است.

• صدای تق یا ضربه مرتبط با آسیب به قطعات فرمان یا جلوبندی است.

• شنیده شدن صدای جیغ اغلب مربوط به شل شدن یا سرخوردن تسمه کمکی است.

• افزایش دمای موتور یا روشن شدن چراغ باتری نشانهٔ پارگی تسمه یا اشکال پمپ است که باید جدی گرفته شود.

اقدامات صحیح هنگام سفت شدن ناگهانی فرمان

1. فرمان را با هر دو دست محکم بگیرید.

2. بدون تغییر جهت ناگهانی، سرعت خودرو را به‌آرامی کم کنید.

3. از ترمز شدید پرهیز کنید تا کنترل خودرو در دست بماند.

4. در صورت دشوار شدن هدایت، مشاهدهٔ همزمان نشتی، صدای غیرعادی، فشار یا افزایش دمای موتور، سریعاً و با ایمنی توقف نمایید.

در صورتی که ایراد موقت در سیستم فرمان برقی پیش آید، خاموش و دوباره روشن کردن خودرو ممکن است کمک کند؛ با این حال مراجعه به تعمیرگاه برای بررسی علت اصلی ضروری است.

در فرمان هیدرولیک، صرفاً اضافه کردن روغن مشکل نشتی را رفع نمی‌کند و پیگیری علت نشتی الزامی است. همچنین نگه داشتن طولانی فرمان در انتهای مسیر فشار زیادی به پمپ وارد کرده و بر عمر آن تاثیر دارد.

نکاتی که راننده باید بداند

• سفت شدن ناگهانی فرمان اخطاری جدی برای مراجعه به تعمیرگاه است.

• فرمان حتی پس از قطع نیروی کمکی، به شکل مکانیکی به چرخ‌ها متصل است و با نیروی بیشتر می‌توان خودرو را کنترل کرد.

• عدم توجه به علائم اولیه مانند صدا، لرزش یا مخالفت فرمان با چرخیدن می‌تواند به مشکلات پُرهزینه منجر شود.